Tez Erteleme (Procrastination) Nasıl Aşılır?

Bilgisayarın başına oturuyorsunuz, tezi açıyorsunuz ve... birdenbire kendinizi başka bir şey yaparken buluyorsunuz. Tez erteleme, neredeyse her tez yazan kişinin yaşadığı, çok yaygın ve çok yıpratıcı bir sorundur. Ama önemli bir gerçek var: erteleme genellikle tembellik değildir. Bu yazı, ertelemenin gerçek nedenlerini ve onu aşmanın pratik yollarını anlatıyor.

Erteleme tembellik değildir

Bu, konunun anlaşılması gereken en önemli noktasıdır. İnsanlar çoğu zaman tezi ertelediklerinde kendilerini "tembel" ya da "disiplinsiz" diye suçlar; bu suçlama durumu daha da kötüleştirir. Oysa erteleme, çoğunlukla bir duygudan kaçıştır: kaygı, başarısızlık korkusu, işin büyüklüğü karşısında hissedilen çaresizlik ya da mükemmeliyetçilik. Beyin, rahatsızlık veren bir işten kaçarak anlık rahatlama arar. Sorunu doğru adlandırmak, çözümün ilk adımıdır: erteleme bir karakter kusuru değil, bir başa çıkma davranışıdır.

Ertelemenin ardındaki nedenler

Kendi ertelemenizi çözmek için, ardındaki nedeni tanımak gerekir:

• İş çok büyük görünüyor: "Tezi yazmak" gözü korkutunca beyin kaçmayı seçer.
• Nereden başlayacağını bilememek: Belirsizlik felç edicidir.
• Başarısızlık korkusu: "Ya yeterince iyi olmazsa?" düşüncesi başlamayı engeller.
• Mükemmeliyetçilik: İlk cümlenin kusursuz olması beklentisi, hiç yazamamaya dönüşür.

Hangisinin sizi etkilediğini bilmek, doğru çözümü seçmenizi sağlar.

İşi küçültün: "iki dakika" kuralı

Ertelemeyle savaşmanın en güçlü yolu, başlama eşiğini düşürmektir. "Bütün bölümü yazacağım" yerine, "sadece iki dakika, tek bir paragrafa bakacağım" deyin. Amaç, işi öyle küçük bir parçaya bölmektir ki, kaçmak için bir neden kalmasın. Çoğu zaman en zor kısım başlamaktır; kez başladığınızda devam etmek şaşırtıcı biçimde kolaylaşır. Bu yaklaşımın bütününü tez yazarken zaman yönetimi yazımızda ele alıyoruz.

Mükemmeli bırakın, ham taslakla başlayın

Boş sayfa, ertelemenin en büyük dostudur. Bu yüzden ilk hedefiniz "iyi yazmak" değil, "kötü de olsa bir şey yazmak" olmalı. Kendinize açıkça izin verin: "Bu taslak berbat olabilir." Ham bir metni düzeltmek, boş sayfaya bakmaktan çok daha kolaydır. Mükemmeliyetçiliği bir kenara bırakmak, çoğu zaman ertelemenin de sonu olur.

Çevrenizi düzenleyin

İrade gücüne güvenmek yerine, ortamınızı sizin için çalışır hâle getirin: dikkat dağıtan bildirimleri kapatın, telefonu uzaklaştırın, yalnızca teze ayrılmış bir çalışma alanı ve zamanı belirleyin. Kararı her seferinde yeniden vermek zorunda kalmamak için çalışmayı bir rutine bağlayın; rutin, iradeden daha güvenilirdir.

Yalnız kalmayın: sorumluluk ortağı

Erteleme, yalnızlıkta büyür. İlerlemenizi paylaştığınız biri — bir arkadaş, bir çalışma grubu ya da danışmanınız — sizi hem motive eder hem de hesap verebilir kılar. Birine "bu hafta şunu bitireceğim" demek, o işi yapma olasılığınızı artırır. Danışman ilişkisini verimli kurmayı tez danışmanı nasıl seçilir yazımızda ele alıyoruz.

Kendinize şefkat gösterin

Son ve önemli bir nokta: erteleme döngüsünü besleyen şey çoğu zaman öz-eleştiridir. Bir gün çalışamadığınızda kendinizi suçlamak, ertesi gün başlamayı daha da zorlaştırır. Bunun yerine kendinize anlayışla yaklaşın: "Bugün olmadı, yarın küçük bir adımla yeniden başlarım." Bu yaklaşım, sizi döngüden çıkarır.

Yeniden başlamak her zaman mümkün

Ne kadar geride kaldığınızı düşünürseniz düşünün, yeniden başlamak için her zaman bir yol vardır. Önemli olan mükemmel bir başlangıç değil, küçük ve sürdürülebilir bir adımdır. Tez sürecinizi yeniden rayına oturtmak ve düzenli ilerlemek için tez koçluğu hizmetimizden yararlanabilir, iletişim sayfasından bize ulaşabilirsiniz.